ગુજરાતી કવિ દલપતરામ ડાહ્યાભાઈએ પશુઓની સભામાં ઊંટ પાસે કહેવડાવ્યું હતું : " ઊંટ કહે આ સમામાં વાંકા અંગવાળા ભૂંડા  ..." ઊંટ અહીં બીજા પશુઓના અંગોની ફરિયાદ કરે છે પરંતુ ઊંટના અઢારે અંગ વાંકા છે એની ઊંટને પોતાને જ ખબર હોતી નથી એ મતલબનો બોધ કવિ દલપતરામે આપ્યો હતો. દલપતરામની આ કવિતા મને એટલા માટે યાદ આવી ગઈ કે હું હમણાં જ્યોર્જ ઓરવેલ રચિત " એનિમલ ફાર્મ " કથા વાંચી રહ્યો છું. આ કથામાં પશુઓ પોતે જ એક મજબૂત સંગઠન ઊભું કરે છે.ખૂબ મજા પડે એવી આ કથા છે. ઓરવેલની 1984 શીર્ષકથી પ્રસિદ્ધ થયેલી કથા અદભૂત છે. સમય મળે તો જરૂર વાંચશો  . એનિમલ ફાર્મ કથાના કેટલાક અંશો અહીં આપ સહુ મિત્રો સાથે અનુવાદ કરીને શેર કરું છું. તમે એમ સમજજો કે " એનિમલ ફાર્મ"નું આ ટ્રેલર છે આ ટ્રેલરમાં એકેએક શબ્દ જ્યોર્જ ઓરવેલનો છે. નવલકથાના કેટલાક દ્રશ્યો જ અહીં મૂક્યા છે. આ દૃશ્યમાં પશુઓની એક સભા ભરાઈ છે. પાલતું પશુઓ સિવાય બધા જ પશુઓએ હાજરી આપી છે. પશુસેનાનો મેજર સંબોધન કરે છે તે ધ્યાનપૂર્વક સાંભળો 

" સાથીઓ, તમે જ બતાવો કે આપણી આ જિંદગીનું સ્વરૂપ કેવું છે ? જિંદગીનો ઢાંચો કેવો છે ? આત્મનિરીક્ષણ કરીને તમે પોતે જ વિચારો કે આપણી જિંદગી સાવ દયનીય છે.સખત મજૂરી સિવાય બીજું કઈ નથી. આપણે સાવ અલ્પજીવી છીએ. ખાવાના થોડાક ટુકડાઓ ફેકાય છે અને લોહીના છેલ્લા ટીપા સુધી કાળી મજૂરી કરીએ છીએ. પછી સાવ અશક્ત અને નાકમાં થઇ જઈએ છીએ ત્યારે આપણી કતલ કરી નાખવામાં આવે છ. એ લોકો માટે આપણે સિર્ફ વાનગીઓ જ છીએ. ઈંગ્લેન્ડમાં કોઈ એવું પશુ નથી જે ખુશી અને ફુરસતનો અર્થ સમજે છે. ઈંગ્લેન્ડમાં કોઈ પશુ આઝાદ નથી. પશુની જિંદગી દુર્ગતિ અને ગુલામીની જિંદગી છે. આ એક કડવું સત્ય છે શું આપણી ધરતી એટલી બધી ગરીબ છે કે પશુઓને શાનદાર જિંદગી જીવવા નથી મળતી ? નહિ દોસ્તો નહિ, હજારવાર નહિ. ઇંગ્લેન્ડની માટી ઉપજાઉ છે. હવાપાણી પણ બહુ સારા છે.બધા જ પશુઓનું આસાનીથી ભરણપોષણ કરી શકે એવી આ ધરતી છે ઘોડાઓ, સુવ્વરો, ઘેંટાઓ, ગાય, ભેંસો અને બકરીઓ પોતપોતાના વાડામાં બેસીને ખુશહાલ જિંદગી જીવી શકે છે.પરંતુ આપણી મહેનત આ મનુષ્યો ચોરી જાય છે. મનુષ્ય જેવો બીજો કોઈ ચોર નથી. આપણી બધી જ સમસ્યાઓના મૂળમાં મનુષ્ય જ છે.. આપનો અસલી દુશ્મન મનુષ્ય છે. આજથી આપણે " મનુષ્ય હટાવ " ઝુંબેશ શરુ કરીએ છીએ.આ મનુષ્ય એક એવો જીવ છે કે જે કઈ પેદા કરતો જ નથી, માત્ર ઉપભોગ જ કરે છે. મનુષ્ય દૂધ નથી દેતો। મનુષ્ય ઈંડા નથી મૂકતો એ એટલો બધો કમજોર છે કે હળ ચલાવી શકતો નથી. ઝડપથી દોડી શકતો નથી છતાં એ બધાનો માલિક બની બેઠો છે. હે મરઘીઓ, તમે કેટલા બધા ઈંડા મૂકો છો પણ તમને શું મળ્યું છે? કૂકડે કૂક  ....હે ગાયમાતાઓ, અત્યાર સુધીમાં તમે કેટલા વાછડા -વાછડી જણ્યા છે ? એ બધા ક્યાં ગયા ? તમને એ ખબર છે કે મનુષ્યોને તમારા માંસમાં જ રસ છે. તમને સારું સારું ખવડાવીને હટ્ટાકટ્ટા કરે એનાથી ખુશ નહિ થતા.એ તો તમારી કતલ કરી નાખશે  હવે તો આ સત્ય દિવસની રોશની જેટલું સાફ થઇ ગયું છે કે મનુષ્ય ભયંકર અત્યાચારી છે. નરાધમ છે. બસ મનુષ્યથી છૂટકારો જોઈએ છે "
" સાથીઓ, આ મનુષ્ય જાતિને ઉખાડીને ફેંકી દો  સંકલ્પમાંથી ડગો નહિ. મનુષ્ય અને પશુનું એક જ હિત છે. એકની સંપન્નતા એ બીજાની સંપન્નતા છે એવા ભ્રામક પ્રચારમાં ભરમાશો નહિ જીવદયા એ સરાસર જુઠ છે.બધા પશુઓમાં એકતા રાખો બધા મનુષ્યો દુશ્મન છે. બધા પશુઓ ભાઈ ભાઈ છે. કોમરેડ છે."  મેજરની જુસ્સાદાર સ્પીચ સાંભળ્યા પછી ઉંદરડાઓ અને બિલાડીઓ એક સાથે બહાર નીકળી આવ્યા અને કૂદાકૂદ કરવા લાગ્યા  પશુઓએ હર્ષનાદો કર્યા ત્યાં અચાનક કુત્તાઓની નજર ઉંદરડા ઉપર પડી. ઉંદરડાઓ તરત છલાંગ લગાવીને બિલ્લીઓ તરફ જાન બચાવીને ભાગ્યા  મેજર વચ્ચે પડ્યા અને શાંતિ રાખવાનો અનુરોધ કર્યો  એવામાં સભામાંથી  માગણી ઊઠી કે " કોમરેડ, એકવાત સાફ સાફ નક્કી કરી લેવી જોઈએ કે જંગલી પશુ ઉંદરડા અને સસલા એ અમારા મિત્ર છે કે શત્રુ ? ઉંદરડા કોમરેડ છે ? " આ મુદ્દા ઉપર તરત મતદાન કરવામાં આવ્યું અને જબરજસ્ત બહુમતિથી નક્કી થઇ ગયું કે ઉંદરડા કોમરેડ છે. આ મતદાનમાં ફક્ત ચાર જ પ્રાણીઓ અસહમત હતા. ત્રણ કુત્તાઓ અને એક બિલાડી   બિલાડી વિષે પાછળથી જાણવા મળ્યું કે એણે બંને તરફ મતદાન કર્યું હતું  આખરે બધું થાળે પડી ગયું  મેજરે પોતાની વાત આગળ ચલાવી 
" હવે મારે વધારે કહેવાનું નથી. હું ફક્ત મારી વાત દોહરાઉ છું કે જે બે પગ ઉપર ચાલે છે તે મનુષ્ય આપણો દુશ્મન છે.  જે ચાર પગે ચાલે છે તે મિત્ર છે. એક્વાતનું ખાસ ધ્યાન રાખજો કે મનુષ્ય ખિલાફની આ લડાઈમાં કોઈ પશુ મનુષ્ય જેવું નહિ લાગવું જોઈએ  કોઈ પણ પશુએ મનુષ્યના ઘરમાં રહેવું નહિ. બિસ્તર ઉપર સુવું નહિ. નશો કરવો નહિ. તંબાકુ માવાથી આઘા રહેવું રૂપિયા-પૈસાને બિલકુલ હાથ લગાડવો નહિ.ધંધો કરવો નહિ. મનુષ્યની બધી જ આદતો પાપ છે અને છેલ્લે સહુથી મહત્વની વાત કોઇપણ પશુ પોતાની બંધુ-બિરાદરી ઉપર અત્યાચાર કરે નહિ  કોઈપણ પશુ બીજા પશુને મારે નહિ સહુ પશુઓ એક બરાબર છે આ મુક્તિગીત સહુ એક સાથે ગાઓ 
ઈંગ્લેન્ડના પશુ, આયર્લેન્ડના પશુ,દેશ-દેશ અને જળવાયુંના પશુ ,ખુશી ભરેલી મારી વાતો સાંભળો ,સ્વર્ણિમ ભવિષ્યની વાતો સાંભળો ,દુષ્ટ મનુષ્યો હટાવ ,ક્રૂર મનુષ્ય હટાવ " આખરે જયનાદ કરતી પશુઓની રેલી વિખેરાઈ ગઈ મેજરે સહુ પાસે પ્રતિજ્ઞા લેવડાવી  પશુસભાએ વિજયઘોષ કરીને સાત કમાન્ડમેન્ટને અનુમતિ આપી દીધી 
( દિવ્યભાસ્કરના સૌજન્યથી  )                                                   

Views: 238

Comment

You need to be a member of Facestorys.com to add comments!

Join Facestorys.com

Comment by Ansuya Nalin Desai on February 7, 2015 at 7:38pm

" હવે મારે વધારે કહેવાનું નથી. હું ફક્ત મારી વાત દોહરાઉ છું કે જે બે પગ ઉપર ચાલે છે તે મનુષ્ય આપણો દુશ્મન છે.  જે ચાર પગે ચાલે છે તે મિત્ર છે. એક્વાતનું ખાસ ધ્યાન રાખજો કે મનુષ્ય ખિલાફની આ લડાઈમાં કોઈ પશુ મનુષ્ય જેવું નહિ લાગવું જોઈએ ...

khub sachu kahyu chhe.

Blog Posts

શું? આ છે જિંદગી !

Posted by Sonu on October 15, 2020 at 7:36pm 0 Comments

મૃગ તરસે જળ દોડી દોડી હાથધર્યું ઝાંઝવાનીર, માનવ ભૂખ્યો પ્રેમનો મથામણ કરી પામ્યો વહેમ 

શું? આ છે જિંદગી !

રોણુ જન્મ ને મરણ સમયે સમાન મનોવ્યથા, આંતરીક ગુપશુપ ચાલી રહી ભીતર

શુ ? આ છે જિંદગી !

રાજકુમારો ને મહેલોના સપનામાં  રાચતા, આંખો ખુલી અરે ! આતો મૃગજળસમું સ્વપ્નલોક

શુ? આ છે જિંદગી !

મુખપર હસી ઠીઠોલી, મનમાં કરોડો તરંગ ઉછળે! વિચારે તો જાણે ઘેરો ઘાલ્યો

શુ? આ છે જિંદગી !

ભોરથતા આશબંધણીકાલે નહીતો આજે, હશે પિયુ સંગ સ્નેહમિલન પણ આતો…

Continue

तुझको लिखती रहूंगी मैं !

Posted by Jasmine Singh on October 15, 2020 at 1:22am 0 Comments

तुझे लिखती रहूंगी मैं

तेरे प्यार की स्याही में

अपनी कलम को डुबो कर

इस ज़िंदगी के पन्नों पे

तेरे साथ जिये लम्हों को

कविताओं में बुनकर

तुझको लिखती रहूंगी मैं

तुझको जीती रहूंगी मैं

तू वो है जो मेरे साथ है

और मेरे बाद भी रहेगा

कभी किसी के होठों में हंसेगा

किसी की आंखों से बहेगा

किसी अलमारी के पुराने

दराज की खुशबु में महकेगा

किसी की आंखों की गहराई

जब जब मेरे शब्दों में उतरेगी

तब तब मेरे बाद तुझे पढ़ने वालों के…

Continue

इल्ज़ाम ए इश्क़

Posted by Monica Sharma on October 14, 2020 at 9:12pm 0 Comments

धीरे-धीरे सब दूर होते गए

वक़्त के आगे मजबूर होते गए

रिश्तों में हमने ऐसी चोट खाई की

बस हम बेवफ़ा और सब बेकसूर होते गए

इल्ज़ामों की श्रृंखला बड़ी लंबी थी साहेब

वो लगाते गए हम मुस्कुराते गए

अपनी झुकी हुई भीगी पलकों के नीचे

जख्म ए इश्क़ हम छुपाते चले गए

बरसों किया इंतजार हमने

तेरी मीठी सी मुस्कान का

पर बेरहम तुम नजरों से

कत्ल करने को खंजर चलाते गए

जिक्र ए इश्क़ जो कभी सुनाई दे

जुबां पे तेरा नाम और

नज़रों में तेरा अक्स दिखाई…

Continue

आसमान से ऊंचा

Posted by Sakshi garg on October 14, 2020 at 10:16am 1 Comment

अक्सर सिर की छत बन कर धूप और बारिश से बचा लेता है पिता...

यूं ही नहीं उसे आसमान से भी ऊंचा कहते ।

दो बातें

Posted by Sakshi garg on October 14, 2020 at 10:13am 0 Comments

कुछ बातें इन दो कारणों से भी तकलीफ दे देती हैं : 

1• काश ! ये सब सच होता ।;

2• काश ! ये सब झूठ होता ।

पिता

Posted by Sakshi garg on October 10, 2020 at 9:02pm 0 Comments

मुझे रखा छांव में, खुद जलते रहे धूप में...

हां मैंने देखा है फरिश्ता अपने पिता के रूप में ।।

भ्रम

Posted by Monica Sharma on October 5, 2020 at 11:27pm 0 Comments

बड़ा गुरूर था हमें अपनी मोहब्बत पर
भ्रम तो तब टूटा जब तेरे वजूद में
अपने लिए जगह भी न मिली
सोचा था तेरे दिल में जगह बना ली है
हकीकत तो तेरी यादों में भी ना थे हम
बड़े बड़े तूफ़ान ना हिला सके हमें
तेरी ख़ामोशी ने झकझोर दिया
उम्मीद न रही तेरे प्यार की जब
लगा जैसे अपनों ने ही मुंह मोड़ लिया
जी रहे थे जिंदगी किसी भ्रम में हम
अब तो उस भ्रम ने भी साथ छोड़ दिया

मुझे दुख है !

Posted by Jasmine Singh on October 3, 2020 at 12:41am 0 Comments

© 2020   Created by Facestorys.com Admin.   Powered by

Badges  |  Report an Issue  |  Privacy Policy  |  Terms of Service